Lễ đặt vòng hoa tưởng niệm tại nghĩa trang quốc gia Arlington, thủ đô Hoa thịnh Đốn. Được phối hợp bởi VietMuseum, San Jose , Cộng đồng người Việt tại Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn và Hội Quân nhân Mỹ gốc Việt, Tại nghĩa trang Arlington, Virginia, Hoa kỳ. (Arlington National Cementary) ngày chủ nhật 28 tháng 9-2014. Việc thăm viếng vào mùa thu năm nay, kỷ niệm 150 năm từ ngày thành lập nghĩa trang quốc gia Hoa Kỳ (1864). Ngày xưa nghĩa trang nầy nằm trên 1 ngàn mẩu đất bao la bên bờ sông Potomac, là đất của dòng họ Washington, nhưng sau này người thừa kế lại là phu nhân của tướng Lee, vị tổng tư lệnh của quân miền Nam trong chiến tranh huynh đệ Hoa Kỳ. Đất dành cho Nghĩa trang quốc gia trên 200 mẫu chia ra làm 70 khu vực, là nơi yên nghỉ của 300 ngàn tử sĩ. Hiện nay mỗi năm có thêm 5000 nguời được an táng tại đây thêm . Điều hết sức đặc biệt là ngày xưa đã có khu dành riêng cho 3,800 chiến sĩ da đen gốc nô lệ hy sinh trong cuộc chiến Nam Bắc. Sau cuộc chiến tương tàn gần 40 năm, trải qua trận chiến tranh giữa Mỹ và Mễ tây Cơ, thanh niên miền Nam nhập ngũ liên bang cùng chiến đấu cho một Hoa Kỳ thống nhất, đến giai đoạn hoàn toàn hòa giải hận thù... Tất cả các di hài chiến binh và quả phụ miền Nam được đưa vào khu riêng biệt ghi số 16. Tượng đài của phía miền Nam gọi là Confederation được thiết dựng với hình ảnh người phụ nữ miền Nam tượng trưng cho bà mẹ chiến sĩ. Đó là ý nghĩa của nghĩa trang quốc gia Hoa Kỳ, tượng trưng cho sự hy sinh của các lớp tiền nhân Mỹ quốc từ chiến tranh dành độc lập, chiến tranh thống nhất và các cuộc chiến bảo vệ tự đó trên toàn thế giới. Tuy nhiên điều đặc biệt ghi nhận là sự có mặt của các chiến sĩ Việt Nam cũng được nằm trong nghĩa trang nầy. Người Việt hy sinh cho lý tưởng tư do được nằm tại nghĩa trang Arlington Cho đến nay đã có 12 chiến binh Hoa Kỳ gốc Việt hy sinh. Các tử sĩ khác đều được thân nhân hỏa táng hoặc chôn cất tại các nghĩa trang địa phương. Chỉ có một chiến binh hiện chôn tại khu 60 trong nghĩa trang quốc gia. Kỳ tảo mộ mùa thu năm nay sẽ có các chiến binh gốc Việt trong quân phục binh chủng Hoa Kỳ cùng với Cựu Chiến binh Việt Nam và đồng hương đặt vòng hoa trên mộ phần các chiến hữu. Đây là một nghi lễ hết sức đặc biệt ghi dấu giữa tình huynh để chi binh của các tân công dân Hoa Kỳ vẫn mãi mãi còn ghi nhớ đến đồng đội. Có bao nhiêu anh em QL/VNCH biết rằng hiện nay cũng tại nghĩa trang này có 10 chiến binh Việt Nam đã nằm sâu trong lòng đất Arlington hơn 50 năm qua ít được thăm viếng. (chuyện cũng hết sức giản dị. Các bạn chỉ cần vào Google tìm Arlington National Cemetary. Xin theo lộ trình sau đây. Từ Notable Graves đến Minorities, rồi Foreign Nationals). Chúng ta có thể khám phá ra tổng công có 65 chiến binh đồng minh của Hoa Kỳ trải qua các thời đại, các cuộc chiến, phần số nổi trôi đã được đưa về an táng tại Arlington. Có những quốc gia hiện diện một tử sĩ. Có nước nhiều đến 26 người, nước Pháp có 9 người và riêng Nam Việt Nam có 10 người. Mười chiến binh Việt Nam bao gồm 3 trường hợp khá đặc biệt: Tại Khu 34 mộ phần tập thể số 4439, có 7 chiến binh Việt Nam vô danh cùng chôn cất với 4 chiến binh Hoa Kỳ trong phi vụ trực thăng bị bắn rơi vào ngày 5 tháng 3-1971. Phải hiểu rằng di hài của tất cả 11 người đã lẫn lộn không phân biệt được nên chung sự Hoa Kỳ đã đem chôn tập thể tại đây. Cũng tại Khu 34, phần mộ số 4524 có 2 phi công Việt Nam vô danh được chôn tập thể cùng một chiến binh Hoa Kỳ. Di hài những người này được coi như mất tích tại đất Lào từ 1968. Đến tháng 3 năm 1990 tìm thấy thì tất cả đều lẫn lộn trong cát bụi thời gian. Toán đi tìm xác lính Mỹ đã đem về cùng an táng tại đây. Trường hợp thứ ba là di hài của thiếu tá Vũ Văn Phao, bộ binh được chôn tại khu 60 với mộ phần mang số 7898. Dù có tên họ và cấp bậc, mộ phần ghi dấu rõ ràng nhưng các chi tiết khác phải hỏi lại hồ sơ của chung sự vụ Hoa Kỳ. Dù sao thì tất cả đều là chiến hữu của chúng ta. Dù nằm lại ở Nghĩa trang Quân đội Biên Hòa hay tại nghĩa trang quốc gia Arlington thì những bông hoa tảo mộ cũng sẽ mang ý nghĩa hết sức đặc biệt với anh em và cả gia đình các bạn vô danh. Quả thực chúng ta không hề biết khi an táng anh em ta tại đây cùng với những chiến bình Hoa Kỳ, các phần hành nghĩa trang đã làm nghi lễ ra sao. Tuy nhiên phần cộng đồng Việt Nam với các tử sĩ Việt Nam chết đã gần nửa thế kỷ, những bông hoa tưởng niệm tuy có muộn màng, sẽ là bông hoa đầu tiên , nhưng chắc chắn không phải là cuối cùng. Hàng năm chúng ta có thể đến thăm viếng 10 anh lính miền Nam... không phải chỉ là con số 10 đơn giản. Mà họ sẽ là đại diện cho tất cả những người chiến sĩ vô danh nằm xuống cho miền Nam đượcan táng tại nghĩa trang danh dự của Hoa Kỳ. HH